Có một câu hỏi tôi thường đặt ra với các chủ doanh nghiệp:
Một giờ làm việc của bạn đáng giá bao nhiêu tiền?
Nhiều người không trả lời được.
Họ biết lương của nhân viên.
Biết giá thuê văn phòng.
Biết chi phí quảng cáo.
Biết giá vốn.
Biết doanh thu.
Nhưng lại không biết giá một giờ của chính mình.
Vì không biết con số này, rất nhiều chủ doanh nghiệp đang sử dụng nguồn lực đắt nhất công ty vào những công việc có giá trị rất thấp.
Một CEO có thể dành 60 phút để:
Sửa một file Excel.
Duyệt từng bài đăng.
Kiểm tra một đơn hàng.
Xử lý một việc hành chính.
Chạy ra ngân hàng.
Chỉnh từng câu trong một email.
Theo dõi xem nhân viên đã làm việc chưa.
Trong khi cùng 60 phút đó, người chủ có thể:
Gặp một khách hàng chiến lược.
Tuyển một quản lý giỏi.
Xây một chính sách giúp tăng tỷ lệ chuyển đổi.
Thiết kế một sản phẩm mới.
Thiết lập một quan hệ đối tác tạo ra hàng tỷ đồng doanh thu.
Vấn đề không phải là:
“Anh có làm được việc đó hay không?”
Mà phải là:
“Việc đó có xứng đáng với một giờ của anh hay không?”
Đây là một trong những tư duy quan trọng nhất nếu muốn doanh nghiệp tăng trưởng mà người chủ không ngày càng bận hơn.
1. Để biết việc nào không nên tiếp tục tự làm
Giả sử một giờ của bạn cần tạo ra giá trị tối thiểu 2 triệu đồng.
Nhưng bạn đang dành hai tiếng mỗi tuần để làm một việc có thể thuê nhân sự với chi phí 150.000 đồng/giờ.
Về mặt kinh tế, đây là một quyết định rất đắt.
Không phải vì bạn làm kém.
Ngược lại, rất có thể bạn làm tốt hơn nhân viên.
Nhưng:
Làm tốt một việc không có nghĩa là bạn nên tiếp tục làm việc đó.
2. Để nhìn thấy chi phí cơ hội
Chi phí thời gian thường không xuất hiện trên báo cáo tài chính.
Nhưng nó có thật.
Nếu CEO dành 10 giờ mỗi tuần cho những việc giá trị thấp và giá trị mục tiêu của CEO là 3 triệu đồng/giờ, doanh nghiệp đang có một khoản chi phí cơ hội lên tới:
10 giờ × 3 triệu = 30 triệu đồng/tuần.
Khoảng 120 triệu đồng/tháng.
Hơn 1,4 tỷ đồng/năm.
Con số đó chưa chắc là tiền mặt bị mất trực tiếp.
Nhưng nó cho thấy quy mô của nguồn lực đang bị sử dụng sai chỗ.
3. Để ra quyết định giao việc nhanh hơn
Một trong những lý do khiến chủ doanh nghiệp ôm việc là suy nghĩ:
“Thuê thêm người lại tốn tiền.”
Đúng.
Nhưng không thuê người cũng có chi phí.
Nếu một công việc có thể thuê người làm với giá 200.000 đồng/giờ, trong khi giá trị một giờ của CEO là 2 triệu đồng, thì việc CEO tiếp tục làm chưa chắc là tiết kiệm.
Có thể doanh nghiệp đang:
tiết kiệm 200.000 đồng để mất cơ hội tạo ra 2 triệu đồng.
4. Để thiết kế lại lịch làm việc của CEO
Khi biết giá trị một giờ của mình, bạn sẽ bắt đầu nhìn lịch làm việc khác đi.
Một cuộc họp hai tiếng không còn chỉ là:
“mất hai tiếng”.
Mà có thể là:
2 giờ × 3 triệu = 6 triệu đồng giá trị thời gian CEO.
Nếu trong phòng còn có năm quản lý khác, chi phí thực của cuộc họp còn lớn hơn.
Lúc đó câu hỏi phải là:
Cuộc họp này có tạo ra đủ giá trị để xứng đáng tồn tại không?
5. Để buộc CEO tập trung vào những việc tạo đòn bẩy
Một CEO càng trưởng thành càng phải chuyển từ:
Làm nhiều việc
sang:
Làm ít việc hơn nhưng tạo tác động lớn hơn.
Đó chính là đòn bẩy.
Một quyết định đúng có thể ảnh hưởng đến cả nghìn giờ làm việc của tổ chức.
Một người được tuyển đúng có thể thay đổi cả phòng ban.
Một quy trình tốt có thể được thực hiện hàng nghìn lần.
Một chiến lược đúng có thể thay đổi doanh thu vài năm sau đó.
Đó mới là nơi thời gian CEO nên được đầu tư.
# Công thức cơ bản để tính giá một giờ của chủ doanh nghiệp
Có nhiều cách tính.
Tôi đề xuất bắt đầu bằng công thức đơn giản nhất:
Công thức 1
Giá trị một giờ hiện tại = Thu nhập hàng năm của chủ doanh nghiệp / Tổng số giờ làm việc thực tế trong năm
Ví dụ:
Thu nhập cá nhân từ doanh nghiệp của CEO:
2,4 tỷ đồng/năm.
CEO làm việc khoảng:
50 giờ/tuần × 48 tuần = 2.400 giờ/năm.
Khi đó:
2.400.000.000 / 2.400 = 1.000.000 đồng/giờ.
Theo cách tính này:
Giá một giờ hiện tại = khoảng 1 triệu đồng.
Nhưng đây mới chỉ là con số tham khảo đầu tiên.
# Vì sao không nên chỉ lấy thu nhập chia cho số giờ làm việc?
Bởi vì CEO không phải một nhân viên hưởng lương thông thường.
Hãy xét ví dụ:
Doanh nghiệp đang có:
Doanh thu: 50 tỷ đồng/năm.
Nếu nhờ một quyết định chiến lược, doanh thu năm sau tăng thêm 10 tỷ đồng thì giá trị của quyết định đó không thể được tính đơn giản bằng:
“CEO đã dành 3 tiếng suy nghĩ”.
Giá trị của CEO nằm ở đòn bẩy.
Do đó, tôi thường khuyên doanh nhân tính thêm một chỉ số quan trọng hơn:
# Giá trị mục tiêu của một giờ CEO
Đây là mức giá mà một giờ làm việc của người chủ nên hướng đến, thay vì giá trị trung bình đang có hôm nay.
# Công thức giá trị mục tiêu của một giờ CEO
Có thể sử dụng công thức:
Giá trị mục tiêu một giờ = Giá trị kinh tế CEO cần tạo ra trong năm / Số giờ chiến lược thực sự của CEO
Ví dụ:
Một doanh nghiệp đặt mục tiêu năm tới:
Tăng thêm 20 tỷ doanh thu.
Tạo thêm 4 tỷ lợi nhuận.
Giả sử người chủ xác định trách nhiệm chiến lược trực tiếp của mình phải góp phần tạo ra:
4 tỷ đồng giá trị kinh tế bổ sung.
CEO có khoảng:
1.000 giờ làm việc giá trị cao/năm.
Khi đó:
4 tỷ / 1.000 giờ = 4 triệu đồng/giờ.
Có thể coi:
4 triệu đồng là giá trị mục tiêu cho một giờ chiến lược của CEO.
Từ đây, người chủ có một chuẩn rất mạnh để đánh giá lịch làm việc.
# Ví dụ tính thực tế
Giả sử một chủ doanh nghiệp có các thông số:
Doanh thu: 30 tỷ đồng/năm
Lợi nhuận: 3 tỷ đồng/năm
Thu nhập cá nhân: 1,8 tỷ đồng/năm
Thời gian làm việc: 2.400 giờ/năm
Cách tính 1: Theo thu nhập
1,8 tỷ / 2.400 giờ
= 750.000 đồng/giờ
Đây là giá trị hiện tại.
Nhưng chủ doanh nghiệp đặt mục tiêu ba năm tới:
Doanh thu 100 tỷ đồng.
Lợi nhuận mục tiêu:
10 tỷ đồng.
Muốn đạt con số đó, CEO không thể tiếp tục sử dụng phần lớn thời gian cho những việc giá trị 200.000–300.000 đồng/giờ.
Người chủ phải nâng dần tỷ lệ thời gian dành cho các hoạt động có giá trị:
2 triệu đồng/giờ.
5 triệu đồng/giờ.
10 triệu đồng/giờ.
Hoặc cao hơn.
Đây chính là sự chuyển đổi vai trò.
# Một CEO có thể đang kiếm 1 triệu đồng/giờ nhưng làm công việc 100.000 đồng/giờ
Hãy xem ví dụ.
Một buổi sáng CEO dành:
30 phút duyệt bài Facebook
Giá thuê một nhân sự content tốt có thể thấp hơn rất nhiều giá trị giờ CEO.
45 phút sửa slide
Một designer có thể xử lý.
30 phút kiểm tra các khoản thanh toán nhỏ
Kế toán hoặc quản lý có thể thực hiện theo hạn mức.
45 phút giải quyết một vấn đề vận hành
Trưởng bộ phận đáng lẽ phải xử lý.
Tổng cộng:
2,5 giờ.
Nếu giá trị một giờ CEO là 2 triệu đồng:
2,5 × 2 triệu = 5 triệu đồng.
Nhưng những công việc trên có thể chỉ cần nguồn lực trị giá dưới 1 triệu đồng.
Đây chính là:
# Chênh lệch giá trị thời gian
CEO đang dùng tài nguyên 5 triệu đồng để giải quyết bài toán trị giá 1 triệu đồng.
Không doanh nghiệp nào tối ưu tài chính theo cách này.
Nhưng rất nhiều doanh nghiệp đang tối ưu thời gian CEO theo đúng cách đó.
# Phân loại công việc theo giá trị thời gian
Tôi khuyến nghị chủ doanh nghiệp chia công việc thành 4 tầng.
Tầng 1: Công việc giá trị thấp
Ví dụ:
Nhập liệu.
Chỉnh file.
Đặt lịch.
Làm báo cáo thủ công.
Kiểm tra hành chính.
Các công việc lặp lại.
Đây thường là nhóm:
DELETE – AUTOMATE – DELEGATE.
Tầng 2: Công việc vận hành
Ví dụ:
Duyệt việc.
Theo dõi nhân sự.
Kiểm tra tiến độ.
Xử lý vấn đề thường xuyên.
Điều phối nội bộ.
Ở doanh nghiệp nhỏ, CEO có thể phải thực hiện.
Nhưng khi doanh nghiệp lớn lên, phần lớn công việc này phải chuyển sang:
quản lý cấp trung + hệ thống.
Tầng 3: Công việc quản trị
Ví dụ:
Xây KPI.
Quản trị hiệu suất.
Coaching quản lý.
Thiết kế cơ cấu.
Phân bổ nguồn lực.
Xây quy trình.
Đây là công việc có giá trị cao hơn.
Nhưng mục tiêu của CEO vẫn là xây được đội ngũ lãnh đạo đủ mạnh để chia sẻ phần lớn trách nhiệm này.
Tầng 4: Công việc chiến lược và đòn bẩy cao
Đây mới là vùng thời gian quan trọng nhất của người chủ.
Ví dụ:
Xây tầm nhìn.
Chiến lược dài hạn.
Mô hình kinh doanh.
Tuyển người chủ chốt.
Phát triển lãnh đạo.
Xây văn hóa.
Quan hệ đối tác chiến lược.
Sản phẩm mới.
M&A.
Phân bổ vốn.
Xây thương hiệu cá nhân.
Xây hệ sinh thái.
Mở thị trường.
Ra các quyết định lớn.
Một giờ ở tầng này có thể tạo ra giá trị bằng hàng trăm hoặc hàng nghìn giờ ở tầng thấp.
# Nguyên tắc 10X khi giao việc
Tôi thích sử dụng một nguyên tắc rất đơn giản:
Nếu công việc có thể được người khác làm với chi phí thấp hơn nhiều giá trị một giờ của bạn, hãy nghiêm túc xem xét việc giao.
Ví dụ:
Giá trị giờ CEO:
2 triệu đồng.
Một việc có thể thuê người làm tốt với chi phí:
200.000 đồng/giờ.
Chênh lệch:
10 lần.
Đây là một tín hiệu rất rõ rằng CEO cần xem lại:
Tại sao mình vẫn đang làm việc đó?
Lưu ý:
Không phải cứ rẻ hơn là giao ngay.
Còn phải xét:
Tính bảo mật.
Mức độ rủi ro.
Quyền ra quyết định.
Năng lực người nhận.
Mức độ chiến lược.
Nhưng nguyên tắc 10X giúp phát hiện nhanh những việc đang sử dụng thời gian người chủ không hợp lý.
# Ma trận 4 nhóm công việc CEO
Mỗi công việc hãy đặt vào một trong bốn nhóm.
Nhóm A: Giá trị cao – Chỉ CEO nên làm
Ví dụ:
Chiến lược.
Đầu tư lớn.
Chọn lãnh đạo chủ chốt.
Quan hệ đặc biệt quan trọng.
Quyết định ảnh hưởng toàn doanh nghiệp.
Hành động: CEO giữ.
Nhóm B: Giá trị cao – Có thể phát triển người khác làm
Ví dụ:
Tuyển dụng cấp quản lý.
Coaching nhân viên.
Quản trị dự án lớn.
Đàm phán một số khách hàng.
Hành động: Dần đào tạo và phân quyền.
Nhóm C: Giá trị thấp – CEO đang làm vì thói quen
Đây là vùng nguy hiểm.
Ví dụ:
Sửa tài liệu.
Kiểm tra báo cáo thủ công.
Duyệt việc nhỏ.
Theo dõi tiến độ chi tiết.
Hành động: Giao hoặc tự động hóa.
Nhóm D: Giá trị thấp – Không thực sự cần làm
Ví dụ:
Báo cáo không ai sử dụng.
Cuộc họp không tạo quyết định.
Quy trình tồn tại vì thói quen.
Việc kiểm tra trùng lặp.
Hành động: Xóa bỏ.
# Một bảng CEO nên làm ngay
Hãy lập bảng sau:
Chỉ cần nhìn bảng này, nhiều CEO sẽ phát hiện:
30–50% thời gian hiện tại hoàn toàn có thể được thiết kế lại.
# Đừng hiểu sai: CEO không phải chỉ làm việc “sang”
Có người đọc đến đây có thể nghĩ:
“Vậy CEO không nên làm việc nhỏ?”
Không phải.
Khi cần, CEO hoàn toàn có thể xắn tay làm cùng đội ngũ.
Trong khủng hoảng, CEO phải vào cuộc.
Trong giai đoạn startup, founder phải làm rất nhiều việc.
Khi muốn hiểu khách hàng, CEO có thể trực tiếp bán hàng hoặc chăm sóc khách hàng.
Vấn đề không nằm ở việc:
CEO có bao giờ làm việc nhỏ hay không.
Mà nằm ở câu hỏi:
“Việc nhỏ này là một lựa chọn chiến lược hay đang trở thành công việc thường xuyên của CEO?”
Hai việc đó hoàn toàn khác nhau.
# Vì sao CEO thường biết việc mình đang làm không đáng nhưng vẫn không giao?
Có 6 nguyên nhân phổ biến.
1. “Tôi làm nhanh hơn”
Đúng.
Nhưng nếu bạn luôn làm vì nhanh hơn thì người khác sẽ không bao giờ đủ giỏi để làm nhanh.
2. “Tôi làm tốt hơn”
Có thể đúng.
Nhưng câu hỏi không phải:
“Anh có làm tốt hơn không?”
Mà là:
“Công việc đó có cần mức chất lượng của CEO hay không?”
Một báo cáo đạt 90% chất lượng nhưng giúp CEO lấy lại ba giờ mỗi tuần có thể tốt hơn một báo cáo 100% mà CEO phải tự làm.
3. “Tôi chưa tìm được người đủ giỏi”
Nếu câu này tồn tại ba năm, vấn đề không còn nằm ở người.
Vấn đề nằm ở:
Tuyển dụng.
Đào tạo.
Cơ cấu.
Quy trình.
Phân quyền.
4. “Tôi không yên tâm”
Không yên tâm thường đến từ thiếu hệ thống kiểm soát.
Giải pháp không nhất thiết là CEO tiếp tục giữ việc.
Giải pháp có thể là:
KPI + Dashboard + Checkpoint + Quy trình escalation.
5. “Việc này chỉ mất 10 phút”
Đây là cái bẫy rất lớn.
10 phút × 10 lần/ngày = 100 phút.
100 phút × 250 ngày = hơn 416 giờ/năm.
Những việc nhỏ lặp lại có thể ăn mất hàng tháng làm việc của CEO.
6. “Tôi quen làm rồi”
Đây chính là lý do nguy hiểm nhất.
Thói quen từng giúp doanh nghiệp sống sót ở giai đoạn đầu có thể trở thành giới hạn của doanh nghiệp ở giai đoạn tăng trưởng.
# Cách nâng giá trị một giờ của người chủ doanh nghiệp
Giá trị một giờ không tăng bằng cách tuyên bố:
“Từ hôm nay giờ của tôi đáng giá 5 triệu.”
Nó tăng bằng cách thay đổi loại công việc CEO thực hiện.
Bước 1: Loại bỏ công việc giá trị thấp
Mục tiêu đầu tiên:
Lấy lại 5 giờ/tuần.
Sau đó:
10 giờ.
15 giờ.
Không nhất thiết giảm số giờ làm việc ngay.
Hãy tái đầu tư thời gian đó vào công việc giá trị cao.
Bước 2: Xây đội ngũ quản lý
Muốn CEO thoát khỏi vận hành, phải có người nhận trách nhiệm.
Không thể giải phóng CEO chỉ bằng lời nói.
Phải xây:
Trưởng nhóm.
Trưởng phòng.
Giám đốc chức năng.
Lãnh đạo kế cận.
Đây là một khoản đầu tư chiến lược.
Bước 3: Xây quy trình
Nếu cùng một việc xuất hiện từ lần thứ ba trở đi, hãy đặt câu hỏi:
Có thể biến nó thành SOP hay không?
Quy trình giúp biến:
Kiến thức trong đầu một người
thành:
tài sản của doanh nghiệp.
Bước 4: Xây dashboard
CEO không cần biết mọi thứ.
Nhưng phải nhìn thấy những thứ quan trọng.
Ví dụ dashboard CEO có thể theo dõi:
Revenue.
Gross Profit.
Net Profit.
Cash Flow.
Leads.
Conversion Rate.
CAC.
Customer Retention.
Productivity.
Headcount.
Key Projects.
Các chỉ số cảnh báo.
Khi dữ liệu rõ, nhu cầu hỏi và kiểm soát từng việc sẽ giảm mạnh.
Câu hỏi thường gặp về giá một giờ của chủ doanh nghiệp
Giá một giờ của chủ doanh nghiệp tính như thế nào?
Cách đơn giản nhất là lấy tổng thu nhập hàng năm của chủ doanh nghiệp chia cho tổng số giờ làm việc trong năm. Tuy nhiên, để ra quyết định quản trị, nên tính thêm giá trị mục tiêu dựa trên mức giá trị kinh tế CEO cần tạo ra.
Có nên lấy doanh thu chia cho số giờ làm việc của CEO không?
Không nên sử dụng trực tiếp vì doanh thu được tạo ra bởi toàn bộ tổ chức chứ không chỉ CEO. Doanh thu có thể dùng để tham khảo quy mô nhưng không phải toàn bộ giá trị một giờ của người chủ.
CEO nên tự làm những việc nào?
CEO nên ưu tiên những việc có tính chiến lược, tác động lớn, khó ủy quyền hoặc đòi hỏi thẩm quyền của người đứng đầu như chiến lược, tuyển lãnh đạo chủ chốt, phân bổ vốn, quan hệ đối tác lớn và xây dựng đội ngũ lãnh đạo.
Khi nào nên giao một công việc cho nhân viên?
Khi công việc có thể chuẩn hóa, lặp lại, người khác có thể được đào tạo để thực hiện và không bắt buộc thẩm quyền CEO, nên xem xét giao việc. Đặc biệt khi chi phí thực hiện thấp hơn nhiều so với giá trị thời gian của CEO.
Làm thế nào để CEO thoát khỏi các công việc vận hành?
Bắt đầu bằng việc ghi lại toàn bộ công việc trong 7 ngày, phân loại thành giữ – giao – tự động hóa – loại bỏ, sau đó xây đội ngũ, SOP, KPI, dashboard và cơ chế phân quyền.
Giá trị giờ CEO bao nhiêu là hợp lý?
Không có một con số đúng cho mọi doanh nghiệp. Mức giá phụ thuộc vào quy mô doanh nghiệp, lợi nhuận, mục tiêu tăng trưởng, năng lực CEO và loại quyết định người chủ đang chịu trách nhiệm. Điều quan trọng hơn con số tuyệt đối là giá trị một giờ của CEO phải tăng dần khi doanh nghiệp trưởng thành.